Home

Over IHE

Zorgverleners

Leveranciers

Contact

Ruben Smeets, NVKC: ‘We moeten afspraken maken op techniek én inhoud’

Ruben Smeets, NVKC: ‘We moeten afspraken maken op techniek én inhoud’

door | mrt 1, 2021 | Nieuws | 0 Reacties

Klinische chemici zijn verantwoordelijk voor een correcte uitwisseling van labgegevens. Ze zitten met ICT-leveranciers om tafel, maar dit is niet hun core-business. Interoperabiliteit is een vaag begrip. Dat is niet alleen frustrerend, maar het stagneert ook de interoperabiliteit. Daarom stelde de Nederlandse Vereniging voor Klinische Chemie en Laboratoriumgeneeskunde (NVKC) samen met MedicalPHIT een cursus voor de vakdeskundigen samen. Een cursus waarin uiteraard ook IHE is meegenomen.

In 2012 richtte IHE Nederland samen met MedicalPHIT de IHE Academy op. Onderwijs speelt namelijk een belangrijke rol bij de promotie van het gedachtegoed van IHE. De tweedaagse cursus die de NVKC samen met MedicalPHIT opstelde en eind 2020 werd gelanceerd,had een iets bredere opzet. Robert Breas is Senior Consultant en Trainer eHealth bij MedicalPHIT, hij vertelt: “Uitgelegd is wie en wat IHE is. De organisatie heeft een goede methodiek om integratieprocessen te onderschrijven. We zijn de diepte ingegaan met te vertellen over specifieke profielen voor laboratoria. Daarnaast hebben we diverse andere standaarden en aspecten rondom integratie en koppelingen besproken. Alsook zijn landelijke projecten aan de orde gekomen om daarin ook de laboratoria te positioneren.”

Noodzaak voor chemici

De NVKC initieerde zelf de noodzaak van de cursus en dacht mee over de opzet. IHE praat met Ruben Smeets. Hij is klinisch chemicus – medisch immunoloog bij het Radboud Universitair Medisch Centrum (Radboudumc), voorzitter van de commissie Automatisering, Informatisering & Com Technologie (AICT) van het NVKC en IHE Nederland stuurgroeplid. Hij zegt: “ Klinisch chemici, vakinhoudelijke experts, overleggen met ICT-leveranciers. Ze zijn verantwoordelijk voor het op juiste wijze uitwisselen van labinformatie. Wat weten zij over interoperabiliteit? Niet veel. Maar de informatie moet wel correct weergegeven worden binnen een EPD en met de juiste semantiek en syntax zichtbaar zijn in andere systemen. We wilden onze chemici bewust maken van interoperabiliteit. Laten zien, dat er een hele wereld buiten de inhoud is die zich bezig houdt met uitwisseling van gegevens. Zodanig dat zij in het vervolg, bij aanschaf van systemen, ook de juiste vragen stellen bij leveranciers. Veel leveranciers ontwikkelen software. De vraag is alleen, baseren ze deze op IHE-integratieprofielen? Soms zeggen leveranciers ‘ja’, maar dan blijkt dat ze er slechts twee gebruiken, terwijl we er bijvoorbeeld tien nodig hebben. Die inhoudelijke bagage wilden we onze chemici dus meegeven.

Dus was een cursus noodzaak. Niet alleen leren over de technische voorwaarden van interoperabiliteit, ook over de inhoudelijk. En over hoe deze samen te brengen om tot een correctie gegevensuitwisseling te komen.

Robert Breas bevestigt: “Tijdens de cursus werd duidelijk dat de deelnemers gefragmenteerde kennis van interoperabiliteit hadden, bestaande uit eigen ervaring vanuit hun laboratorium. Ze wilden graag alles op een rij krijgen. Wie is IHE en wat doet de organisatie? Hoe analyseren we processen? En HL7, FHIR en IHE, hoe werkt dat dan? Ook waren er vragen over andere internationale standaardisering.”

Kijken naar de eigen praktijk

Voor de tweedaagse cursus was veel animo en dus snel volgeboekt. Tien klinisch chemici namen deel. De basisprincipes kwamen de eerste dag aan de orde. Vervolgens kregen de deelnemers de opdracht mee om binnen hun organisatie aan ICT-medewerkers te vragen hoe gegevensuitwisseling plaatsvindt, zowel in- als extern. Wat is reeds ingericht en wat nog niet? De use cases die de deelnemers moesten uitwerken, zijn vervolgens besproken op de tweede cursusdag.

Schakelen op meerdere lagen

Overall, hoe vonden de deelnemers de cursus? “Super relevant”, antwoordt Ruben Smeets. “Ze hebben de cursus met ruim een negen beoordeeld. Dit geeft aan, dat er echt behoefte was aan een dergelijke cursus. Diegenen die werken met inhoudelijke (landelijke) vraagstukken over interoperabiliteit moeten op de hoogte zijn van interoperabiliteit. Zijn ze dit niet, dan gaan ze op de rem staan: ‘Ik begrijp het niet, dan is het niet goed’. Men spreekt niet in dezelfde taal. Dus gebeurt er niets. Het vijflagenmodel over interoperabiliteit geeft dit eigenlijk ook al aan. We dienen op meerdere lagen te schakelen. ICT-technisch kan alles, maar we moeten wel eerst de juiste afspraken met elkaar maken. IHE helpt in het definiëren van de goede afspraken met daarbij de juiste ICT-oplossingen.”

Hoe zorgprofessionals betrekken?

Het mag duidelijk zijn, interoperabiliteit is niet alleen iets van ICT’ers. Vakinhoudelijke mensen dienen ook betrokken te zijn en dit te voelen. “Zegt het ziekenhuis linksaf te gaan, dan staan echt niet alle specialisten te juichen”, vervolgt Smeets. “Nemen we vakinhoudelijke mensen mee in de discussie over interoperabiliteit, dan is er een wereld te winnen en komen we sneller tot correcte oplossingen.”

Maar hoe nemen we die vakinhoudelijke mensen dan mee? Wellicht dient IHE technische termen en topics in een ander jasje te gieten of cursussen geheel anders op te zetten. Breas: “Zorgprofessionals vinden ‘dat ICT moet werken’, de rest is rompslomp. Ze beseffen vaak niet wat er allemaal onder water gebeurt, voordat ze bijvoorbeeld de informatie in een EPD zien. Ze zijn druk met hun feitelijke werk, en terecht. Met het pragmatisch uitwerken van use cases kunnen we zorgprofessionals wellicht sneller betrekken bij het interoperabiliteitsvraagstuk. Het concreet maken. Uitleggen bijvoorbeeld, dat met interoperabiliteit het niet nodig is kwaliteitsindicatoren over te tikken. Ook ervaar ik in de praktijk, dat zorgprofessionals willen horen over (landelijke) succesverhalen en initiatieven. Daarnaast denk ik, dat domeingerichte cursussen ook aan kunnen slaan. Bijvoorbeeld over cardiologie of oncologie.”

Ruben Smeets heeft hier een belangrijke aanvulling op. “Het initiatief voor een dergelijk cursus dient bij ons te liggen. De NKVC heeft de cursus aangeboden vanuit de inhoud. De noodzaak ervan uitgelegd; er komt een wettelijk kader tot informatieuitwisseling. Dan zijn wij verantwoordelijk voor de inhoud en context. Doen we het niet samen, dan is de wedstrijd al verloren. Kun je een brief posten en de letters niet lezen, dan is er een probleem. We hebben een cursus aangeboden waar chemici ook bij aan willen sluiten. Het eigen belang ervan inzien. Dan creëer je een kritische massa die niet alleen nadenkt over de operatie, ook over de inhoud. Overall, als we eindgebruikers niet meenemen in de discussie over interoperabiliteit, dan tuig je iets op wat niet goed gebruikt wordt. We moeten met elkaar dezelfde weg bewandelen.

Vervolgstappen

De AICT-commissie van de NVKC is enthousiast over de cursus en willen deze cursus nu aanbieden voor zowel zittende klinische chemici alsook de klinisch chemici in opleiding. Ook is er een groot enthousiasme een vervolgcursus of verdiepingscursus te organiseren.